Rachunek za energię elektryczną dla gospodarstw domowych składa się z dwóch zasadniczych części: opłaty za faktycznie pobrany wolumen prądu oraz kosztów dystrybucji, czyli fizycznego dostarczenia energii siecią elektroenergetyczną do nieruchomości.
W przypadku dominujących na rynku umów kompleksowych oba te segmenty widnieją na jednym dokumencie. Na ostateczną wysokość zobowiązania wpływa nie tylko liczba zużytych kilowatogodzin, ale również przynależność do określonej grupy taryfowej, forma rozliczeń prosumenckich w instalacjach fotowoltaicznych (np. net-billing lub prosument lokatorski) oraz szereg ustawowych danin systemowych.
Zgodnie z decyzjami Urzędu Regulacji Energetyki na 2026 rok stawki dystrybucyjne wzrosły średnio o około 7,6 proc., co dla modelowego gospodarstwa domowego w najpopularniejszej taryfie jednostrefowej G11 (wybieranej przez blisko 90 proc. odbiorców) przy rocznym zużyciu rzędu 1,8 MWh przekłada się na przeciętny wzrost całego rachunku o około 3 proc.
Istotną modyfikacją struktury opłat od 1 stycznia 2026 roku jest definitywne wycofanie opłaty przejściowej, dotychczas służącej finansowaniu rekompensat z tytułu przedterminowego rozwiązania kontraktów długoterminowych. Na fakturach rozliczeniowych pozostają natomiast inne opłaty powiązane z poborem energii: opłata jakościowa wynosząca 0,0331 zł za kWh, opłata OZE przeznaczona na wsparcie źródeł odnawialnych w stawce 7,30 zł za MWh oraz opłata kogeneracyjna ustalona na poziomie 3 zł za MWh, promująca jednoczesne wytwarzanie energii elektrycznej i ciepła. Obok nich naliczane są sieciowe stawki zmienne i stałe, odzwierciedlające koszty eksploatacji i modernizacji infrastruktury przesyłowej.
Zróżnicowane stawki opłaty mocowej w zależności od rocznego poboru energii
Największy wpływ na różnice w opłatach stałych pomiędzy odbiorcami o zbliżonym metrażu mieszkań ma opłata mocowa, której zryczałtowany wymiar miesięczny jest bezpośrednio powiązany z rocznym wolumenem zużycia prądu przez dane gospodarstwo domowe. Urząd Regulacji Energetyki ustalił na 2026 rok cztery zróżnicowane przedziały kwotowe:
Odbiorcy zużywający rocznie poniżej 500 kWh zostali objęci stawką 4,29 zł miesięcznie. Dla przedziału zużycia od 500 do 1200 kWh opłata wynosi 10,31 zł na miesiąc. W segmencie powyżej 1200 do 2800 kWh stawka wzrasta do 17,18 zł miesięcznie, natomiast dla gospodarstw domowych przekraczających pobór 2800 kWh w skali roku koszt sięga 24,05 zł miesięcznie. Przekroczenie choćby o jedną kilowatogodzinę progu granicznego skutkuje zakwalifikowaniem do wyższej kategorii taryfowej na kolejny okres rozliczeniowy. Z tego względu bieżąca weryfikacja danych ze wskazań licznikowych oraz rozróżnienie pomiędzy fakturami prognozowanymi a rozliczeniowymi ma kluczowe znaczenie dla kontroli domowego budżetu.