Batalia sądowa zwolnionego pracownika z urzędem skarbowym zakończyła się orzeczeniem, które całkowicie zmienia dotychczasową praktykę fiskusa. Przełomowa sprawa dotyczy mężczyzny chronionego przepisami ze względu na wiek przedemerytalny, któremu pracodawca wypowiedział umowę, a po przegranym procesie musiał wypłacić gigantyczną kwotę.
Sprawa dotyczyła pracownika, który przez kilkanaście lat był zatrudniony na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony. Pracodawca wypowiedział mu umowę 30 października 2017 roku, powołując się na rzekomą likwidację stanowiska. Mężczyzna znajdował się jednak w wieku przedemerytalnym i podlegał szczególnej ochronie trwałości stosunku pracy.
Zwolniony pracownik zakwestionował decyzję firmy przed sądem rejonowym, domagając się przywrócenia do pracy oraz wypłaty wynagrodzenia za cały okres pozostawania bez zatrudnienia. Sąd uwzględnił jego żądania, uznając wypowiedzenie za bezprawne, a orzeczenie to podtrzymał sąd okręgowy. Po powrocie do firmy pracownik otrzymał zasądzoną sumę w wysokości 173,4 tys. zł brutto, jednak pracodawca potrącił z niej 29 881 zł zaliczki na PIT i przekazał ją urzędowi skarbowemu.
Podejście urzędników tak opisywał serwis prawo.pl: „Organ uznał, że wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy pozostaje bezpośrednio związane ze stosunkiem pracy i stanowi przychód ze stosunku pracy. W ocenie organu nie można utożsamiać go z odszkodowaniem, ponieważ Kodeks pracy rozróżnia oba świadczenia”.
Stanowisko NSA i konsekwencje dla podatników
Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił stanowisko Izby Skarbowej i orzekł, że kluczowy dla zastosowania zwolnienia z PIT jest odszkodowawczy charakter wypłaconego świadczenia. Jeżeli zasądzona suma wyliczona na podstawie art. 47 Kodeksu pracy stanowi równowartość utraconego dochodu netto wywołanego bezprawnym działaniem pracodawcy, podlega w całości ochronie podatkowej.
Komentując to rozstrzygnięcie na łamach serwisu prawo.pl, doradca podatkowy dr Mateusz Gogol podkreślił:
„Analizowany wyrok należy uznać za przełomowy”.
Orzeczenie NSA tworzy silny precedens i otwiera prosto drogę do ubiegania się o zwrot nadpłaconego podatku przez osoby, które po wygranych procesach pracowniczych otrzymały zaległe pieniądze z potrąconą zaliczką PIT.