Statystyki Instytutu Statystyki Kościoła Katolickiego w Bydgoszczy wskazują, że niemal co czwarty polski wierny celowo rezygnuje z uczestnictwa we mszy w swojej rodzinnej parafii na rzecz innych świątyń. Skala tzw. churchingu zmusza duchownych do wyciągnięcia wniosków, stawiając proboszczów przed poważnymi wyzwaniami duszpasterskimi i finansowymi.
Zjawisko zwane churchingiem polega na celowym i świadomym wybieraniu przez katolików nabożeństw w innych parafialnych lub zakonnych świątyniach. Najnowsze dane opublikowane przez ISKK SAC im. ks. Witolda Zdaniewicza pokazują, że choć 71,4 procent badanych nadal chodzi do swojego kościoła, to aż 23,3 procent regularnie bądź okazjonalnie szuka alternatywnych miejsc modlitwy.
Potrzebę szukania własnej drogi duchowej potwierdzają wyniki badań naukowych:
„Z badania przeprowadzonego przez ks. prof. Sławomira Zarębę, socjologa z UKSW wynika, że tzw. churching deklarują przede wszystkim ludzie młodzi i inteligencja”.
Wierni najczęściej szukają kazań charyzmatycznych kapłanów, unikając jednocześnie polityki na ambonie oraz zbyt długich nabożeństw. Dużą popularnością cieszą się kościoły zakonny – Dominikanów, Jezuitów czy Pallotynów.
Kwestie finansowe i reakcja duchowieństwa
Odpływ parafian do innych kościołów budzi spory niepokój części duchowieństwa. Księża zwracają uwagę na zanik więzi w lokalnej wspólnocie oraz spadek dochodów z tacy, co odbija się na utrzymaniu budynku parafialnego.
Krytyczną stronę tej migracji dobitnie podsumował ks. prof. Sławomir Zaręba na łamach tygodnika „Niedziela”:
„Churching to porażka duszpasterska proboszcza, któremu odpływają wierni”.
W reakcji na trend Papieski Wydział Teologiczny oraz inne uczelnie uruchamiają specjalne kursy dla proboszczów, mające nauczyć ich bardziej przystępnego głoszonych kazań. Wielu duchownych zaznacza jednak, że we mszy najważniejsza jest obecność Chrystusa, a nie walory estetyczne lokalu czy charyzma samego księdza.