
Od 13 kwietnia 2026 roku wprowadzane są zaktualizowane zasady kontroli zwolnień lekarskich przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Reforma ma na celu wyeliminowanie nadużyć oraz precyzyjne określenie zachowań prowadzących do utraty prawa do zasiłku chorobowego za cały okres orzeczonej niezdolności do pracy.
REKLAMA
Utrata zasiłku chorobowego następuje w dwóch kluczowych przypadkach. Pierwszym z nich jest podejmowanie jakiejkolwiek pracy zarobkowej, niezależnie od formy prawnej zatrudnienia czy rodzaju umowy. Przyjmuje się, że za pracę zarobkową uznawana jest każda czynność wykonywana w celu uzyskania dochodu, z wyłączeniem działań o charakterze ściśle incydentalnym, wynikających z nagłych i niezależnych od pracodawcy okoliczności. Drugim czynnikiem prowadzącym do wstrzymania wypłat jest prowadzenie aktywności sprzecznej z celem zwolnienia. Rozumie się przez to działania, które mogą opóźnić proces rekonwalescencji lub utrudnić powrót do zdrowia.
W odniesieniu do aktywności niezgodnej z celem leczenia zaznacza się, że codzienne czynności życiowe, takie jak podstawowe zakupy żywnościowe czy krótki spacer, nie są automatycznie kwalifikowane jako naruszenie. Kluczowe znaczenie ma charakter schorzenia oraz konkretne zalecenia lekarskie, a każdy przypadek podlega indywidualnej ocenie inspektorów.
Rozszerzone uprawnienia kontrolerów i zmiany w orzecznictwie
Nowe przepisy nadają kontrolerom ZUS precyzyjnie określone uprawnienia. Dozwolone staje się legitymowanie osób kontrolowanych w celu potwierdzenia tożsamości, wchodzenie do miejsca przebywania ubezpieczonego oraz zbieranie informacji bezpośrednio od pracodawców i lekarzy. Procedury sprawdzające mogą być realizowane również po ustaniu tytułu do ubezpieczenia chorobowego. W przypadku ubiegania się o zasiłek opiekuńczy, weryfikacji podlega sytuacja rodzinna, w tym ustalenie, czy inni domownicy mogli zapewnić opiekę nad chorym członkiem rodziny.
REKLAMA
Równolegle odnotowuje się zmiany w strukturze orzecznictwa lekarskiego. W celu usprawnienia systemu zwiększona zostaje rola innych specjalistów medycznych. Od połowy kwietnia orzeczenia w określonych sprawach mogą wydawać nie tylko lekarze orzecznicy, ale również specjaliści fizjoterapii, pielęgniarki oraz lekarze bez specjalizacji, posiadający odpowiednie doświadczenie zawodowe.
