
Unijni decydenci przyjęli przepisy, które od 2027 roku wprowadzą ostre limity dla płatności gotówką w całej Unii Europejskiej. To oznacza zmianę, jakiej nie widziano od dekad – banknoty i monety przestają być pełnoprawnym środkiem płatniczym przy transakcjach o dużej wartości.
Kluczowy jest limit płatności gotówką
Najważniejsza zmiana formalna to górny limit płatności gotówką ustalony na 10 000 euro. Po tej kwocie sprzedawca nie będzie mógł przyjąć fizycznej gotówki – niezależnie od tego, czy kupujesz auto, oferujesz remont czy kupujesz drogą elektronikę. Limit ten odpowiada dziś w przybliżeniu ok. 42 000 zł.
Podkreślone przepisy mają obowiązywać w całej Unii Europejskiej i są próbą ograniczenia anonimności dużych transakcji gotówkowych, które – wg unijnych instytucji – ułatwiają m.in. pranie pieniędzy.
Tożsamość przy kasie – będzie konieczna identyfikacja
Już przy transakcjach gotówkowych powyżej 3000 euro (czyli ok. 12 000 zł) będzie obowiązek weryfikacji tożsamości klienta. Oznacza to, że przy takich płatnościach trzeba będzie okazać dokument – dowód osobisty lub paszport – a dane zostaną zapisane przez sprzedawcę w systemach.
To dotyczy zarówno usług, jak i zakupów dóbr o dużej wartości – od wyposażenia mieszkania po zakup na raty u mniejszych przedsiębiorców.
Kryptowaluty też pod lupą – niższy próg identyfikacji
Prawo wspólnotowe obejmie także rynki kryptowalut: jeśli będziesz wykonywać transakcje gotówkowe na giełdzie czy w kantorze kryptowalutowym, już powyżej 1000 euro (ok. 4300 zł) będzie trzeba się zidentyfikować.
Czy będzie można płacić gotówką poniżej ustalonego progu?
Ważne: samo posiadanie banknotów nie zostanie zakazane. Możesz dalej trzymać pieniądze w portfelu czy sejfie i używać ich do zwykłych codziennych zakupów poniżej progów. Gotówka nie zniknie całkowicie, ale jej rola w dużych transakcjach znacząco się zmniejszy.
Jednocześnie państwa członkowskie mają prawo zaostrzyć te limity – czyli np. obniżyć próg 10 000 € do mniejszej kwoty na ich terytorium, ale nie mogą ustanowić go wyżej.
Dlaczego te zmiany są wprowadzane
Unijne instytucje argumentują, że ograniczenie płatności gotówką to narzędzie walki z praniem pieniędzy i finansowaniem przestępstw. Według nich duże operacje gotówkowe są trudne do wyśledzenia, dlatego konieczne są limity i identyfikacja płacącego.
Dla wielu obywateli to także kolejny krok w stronę coraz szerszej cyfryzacji finansów – a dla przedsiębiorców nowe obowiązki związane z raportowaniem i ewidencją większych płatności.

