Obowiązek posiadania świadectwa charakterystyki energetycznej przy transakcjach sprzedaży oraz wynajmu nieruchomości funkcjonuje w Polsce od 28 kwietnia 2023 roku na mocy ustawy o charakterystyce energetycznej budynków.
Skuteczność egzekwowania tych przepisów uległa znaczącemu zwiększeniu. Wszystkie legalnie sporządzone dokumenty są rejestrowane w Centralnym Rejestrze Charakterystyki Energetycznej Budynków, co zapewnia urzędnikom nadzoru budowlanego bezpośredni wgląd w aktualność dokumentacji dla konkretnego adresu. Dodatkowym ogniwem w systemie kontroli są notariusze, którzy podczas sporządzania aktów notarialnych mają ustawowy obowiązek odnotowania faktu przekazania świadectwa nabywcy, a w przypadku jego braku – pouczenia zbywcy o odpowiedzialności prawnej. Niedopełnienie tego wymogu stanowi wykroczenie zagrożone karą grzywny do 5000 złotych, przy czym brak dokumentu nie wstrzymuje samej transakcji obrotu nieruchomością.
Istotnym aspektem prawnym jest kwestia zachowania ważności dokumentu, który standardowo zachowuje aktualność przez okres 10 lat. Świadectwo traci ważność przed upływem tego terminu, jeżeli w budynku zostaną przeprowadzone prace budowlane zmieniające jego rzeczywiste zapotrzebowanie na energię. Czynności wykończeniowe i remonty wnętrz, takie jak malowanie ścian, wymiana podłóg czy renowacja łazienki, nie wpływają na bilans cieplny obiektu.
Inaczej traktowane są inwestycje o charakterze termomodernizacyjnym, do których zalicza się docieplenie elewacji, montaż energooszczędnej stolarki okiennej, modernizację instalacji wentylacyjnej czy wymianę źródła ciepła. Zmiany te modyfikują wskaźnik rocznego zapotrzebowania na energię pierwotną (EP), co obliguje właściciela nieruchomości do samodzielnego zlecenia i sfinansowania nowego audytu.
Kryteria klasyfikacji energetycznej
Wdrożenie nowych wzorów sprawia, że dokumenty wydane przed majem 2026 roku – mimo formalnego zachowania ważności – nie posiadają oznaczeń literowych, które stały się wymagane przy konstruowaniu ogłoszeń sprzedażowych i ofert wynajmu. Z tego powodu część właścicieli decyduje się na ponowne przeprowadzenie procedury certyfikacyjnej w celu podniesienia atrakcyjności rynkowej oferty.
Usługa ta musi być zrealizowana przez audytora posiadającego oficjalny wpis do centralnego rejestru. Koszt sporządzenia dokumentu kształtuje się w granicach od 350 do 500 złotych dla lokali mieszkalnych oraz od 400 do 900 złotych w przypadku domów jednorodzinnych. W analizowanym artykule prasowym nie przytoczono bezpośrednich, oryginalnych cytatów przedstawicieli Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego ani Ministerstwa Rozwoju i Technologii.