Zgodnie z zapisami rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji zmieniającego przepisy o ochronie przeciwpożarowej budynków, do 30 czerwca 2026 roku wprowadzono obligatoryjny wymóg instalacji urządzeń alarmowych we wszystkich lokalach wykorzystywanych do celów najmu krótkoterminowego.
Przepisy dotyczą lokali mieszkalnych udostępnianych na doby za pośrednictwem platform rezerwacyjnych, takich jak Airbnb czy Booking, bądź przez prywatne ogłoszenia. Wprowadzony paragraf 28a wspomnianego rozporządzenia nakłada obowiązek montażu urządzeń bez względu na liczbę rezerwacji w roku czy status wynajmującego. Dla obiektów nowo wznoszonych rygor ten wszedł w życie pod koniec 2024 roku, natomiast właściciele lokali w najmie długoterminowym oraz domów użytkowanych na własne potrzeby zostali objęci dłuższym okresem przejściowym, trwającym do 1 stycznia 2030 roku.
Wdrożenie nowych przepisów dotyka w najwyższym stopniu aglomerację warszawską, stanowiącą największy rynek najmu dobowego w kraju. Analizy Digital Economy Lab Uniwersytetu Warszawskiego wykazują obecność kilkunastu tysięcy aktywnych ofert w stolicy, z czego blisko 10 tysięcy ogłoszeń zarejestrowano na samych platformach Airbnb oraz VRBO, a kolejne 4400 obiektów funkcjonuje w strukturze serwisu Booking.com. Główne skupiska tych lokali zlokalizowane są w dzielnicy Śródmieście, na Powiślu oraz w rejonach kluczowych węzłów kolejowych.
Parametry techniczne instalacji i konsekwencje prawno-finansowe
Ustawodawca sprecyzował minimalne parametry techniczne urządzeń ochronnych. Każdy lokal objęty nowym prawem musi posiadać przynajmniej jedną autonomiczną czujkę dymu, wyprodukowaną zgodnie z normą PN-EN 14604. W sytuacji, gdy w strukturze mieszkania znajduje się źródło spalania paliwa – na przykład kocioł gazowy, kominek czy piec – konieczne jest dodatkowe zainstalowanie detektora tlenku węgla spełniającego normę PN-EN 50291-1.
Z obowiązku montażu czujnika czadu zwolniono lokale, w których spalanie zachodzi w urządzeniach z zamkniętą komorą spalania lub w kuchenkach przeznaczonych wyłącznie do gotowania. Koszt zakupu aparatury waha się od kilkudziesięciu do kilkuset złotych, a montaż nie wymaga ingerencji specjalistycznej. Wskazuje się na konieczność zachowania dowodów zakupu potwierdzających certyfikację urządzeń na wypadek kontroli ze strony Państwowej Straży Pożarnej, która posiada uprawnienie do nakazania usunięcia uchybień, a w skrajnych przypadkach do wyłączenia lokalu z eksploatacji.
Niedopełnienie ciążących na właścicielach obowiązków w wyznaczonym terminie skutkuje sankcjami na podstawie znowelizowanego Kodeksu wykroczeń, podnoszącego kary za czyny stwarzające zagrożenie pożarowe. Maksymalny wymiar mandatu karnego nakładanego na miejscu wynosi obecnie 5 tysięcy złotych, natomiast w przypadku skierowania sprawy do postępowania sądowego orzeczona grzywna może osiągnąć pułap 30 tysięcy złotych. Poza taryfikatorem karnym najpoważniejsze ryzyko wiąże się z procedurami ubezpieczeniowymi.