Mentzen apeluje do Nawrockiego o pilne zwołanie RBN. „Jeszcze nie jest za późno na opamiętanie się!”

Sytuacja wokół Trybunału Konstytucyjnego w Warszawie staje się coraz bardziej napięta. Piątkowe wydarzenia, 30 października, wywołały polityczną burzę i zaangażowały policję, prokuraturę oraz najwyższe władze państwowe. Prezydent Karol Nawrocki przerwał nawet podróż do Senegalu i zdecydował o powrocie do Polski. W obliczu narastającego konfliktu głos zabrał Sławomir Mentzen, który zaapelował do głowy państwa o natychmiastowe zwołanie Rady Bezpieczeństwa Narodowego.

Ważne: określenie „zamach stanu” jest polityczną oceną uczestników sporu, a nie stwierdzonym prawnie faktem.

Mentzen wzywa do rozmów. „Jeszcze nie jest za późno”

Lider Konfederacji zwrócił się bezpośrednio do prezydenta Karola Nawrockiego, apelując o zwołanie Rady Bezpieczeństwa Narodowego jeszcze w nocy. W jego ocenie sytuacja w kraju przekroczyła już granice zwykłego konfliktu politycznego.

„Apeluję do Pana Prezydenta Karola Nawrockiego o zwołanie Rady Bezpieczeństwa Narodowego jeszcze dziś w nocy. To już nie jest kryzys konstytucyjny, jesteśmy na progu zamachu stanu.

Liderzy partii politycznych powinni jak najszybciej przedyskutować, czy nie jest to najwyższy czas, żeby się zatrzymać i dojść do porozumienia!

Panowie Władysław Kosiniak-Kamysz, Szymon Hołownia, jeszcze nie jest za późno na opamiętanie się!”

W swoim wpisie Mentzen zwrócił szczególną uwagę na konieczność podjęcia rozmów przez liderów najważniejszych ugrupowań politycznych. Jego zdaniem eskalacja konfliktu powinna zostać zatrzymana, zanim doprowadzi do jeszcze poważniejszych konsekwencji.

Co wydarzyło się w Trybunale Konstytucyjnym?

Bezpośrednim powodem gwałtownego zaostrzenia sytuacji są wydarzenia z piątkowego wieczoru w siedzibie Trybunału Konstytucyjnego przy alei Szucha w Warszawie.

Na oficjalnej stronie TK opublikowano zarządzenie sędzi Anny Korwin-Piotrowskiej dotyczące przerwy w czynnościach służbowych prezesa Trybunału Bogdana Święczkowskiego oraz wiceprezesa Bartłomieja Sochańskiego.

Podstawą decyzji miał być art. 130 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych. Przepis przewiduje możliwość natychmiastowego odsunięcia sędziego od wykonywania obowiązków w określonych okolicznościach.

Korwin-Piotrowska, jako sędzia o najdłuższym stażu, przejęła kierowanie pracami Trybunału. Zarządzenie przewiduje 30-dniową przerwę w czynnościach służbowych obu sędziów.

Decyzja wywołała natychmiastową reakcję drugiej strony konfliktu. Na oficjalnym profilu TK w serwisie X pojawił się komunikat kwestionujący legalność tych działań. Wskazano w nim, że prezesem Trybunału pozostaje Bogdan Święczkowski, a działania związane ze zmianą kierownictwa określono jako bezprawne przejęcie strony internetowej instytucji.

Policja przed siedzibą TK. Prezydent zawrócił samolot

Wydarzenia przy alei Szucha doprowadziły do pojawienia się znacznych sił policyjnych. Funkcjonariusze prowadzili działania związane z zapewnieniem bezpieczeństwa sędziom, pracownikom Trybunału oraz osobom przebywającym w jego otoczeniu.

Policja poinformowała, że otrzymała korespondencję od Prokuratora Generalnego Waldemara Żurka oraz sędzi Anny Korwin-Piotrowskiej. Wskazywano w niej na możliwe zagrożenia dla życia i zdrowia oraz ryzyko zakłócenia porządku publicznego.

Przed budynkiem zgromadzili się również politycy i osoby protestujące przeciwko działaniom podejmowanym w Trybunale. Doszło do incydentów, a trzy osoby, które wtargnęły na ogrodzony teren, zostały zatrzymane.

Szczególnie wymowna była decyzja prezydenta Karola Nawrockiego. Głowa państwa przerwała podróż do Senegalu i zawróciła samolot do Polski.

Żurek przekazał pięć wniosków o uchylenie immunitetów

Równolegle do wydarzeń w siedzibie TK minister sprawiedliwości i Prokurator Generalny Waldemar Żurek poinformował o przekazaniu do Trybunału pięciu wniosków dotyczących uchylenia immunitetów.

Cztery z nich dotyczą zgody na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej Bogdana Święczkowskiego, natomiast piąty odnosi się do wiceprezesa TK Bartłomieja Sochańskiego.

Dokumentacja liczy łącznie 224 strony. Dołączono do niej również 50 tomów akt dotyczących wskazanych przez prokuraturę czynów.

Władze resortu sprawiedliwości przedstawiają swoje działania jako element przywracania praworządności i odbudowy funkcjonowania Trybunału. Przeciwnicy tych działań kwestionują natomiast ich podstawy prawne i sposób przeprowadzenia.

Spór o legalność sędziów pozostaje nierozwiązany

Piątkowa eskalacja nie pojawiła się bez wcześniejszych zapowiedzi. Konflikt wokół Trybunału trwa od miesięcy i dotyczy między innymi statusu sędziów wybranych przez Sejm, od których prezydent Karol Nawrocki nie odebrał ślubowania w Pałacu Prezydenckim.

Część wybranych sędziów złożyła ślubowanie podczas uroczystości w Sejmie, deklarując, że robi to wobec prezydenta. Bogdan Święczkowski nie uznawał jednak skuteczności takiej procedury i nie dopuszczał tych osób do orzekania.

Prezydent i część środowiska politycznego kwestionują tę formę objęcia urzędu. Z kolei druga strona sporu wskazuje, że brak przyjęcia ślubowania przez głowę państwa nie może blokować wykonywania uchwał Sejmu o wyborze sędziów.

W październiku Komisja Wenecka przedstawiła opinię dotyczącą tej kwestii, wskazując między innymi, że prezydent nie powinien mieć możliwości blokowania objęcia urzędu przez prawidłowo wybranych sędziów poprzez odmowę udziału w ceremonii ślubowania.