W 2026 roku właściciele domów i mieszkań muszą liczyć się z nasilonymi kontrolami. Sprawdzane są nie tylko źródła ogrzewania, ale również dokumenty energetyczne, przeglądy techniczne oraz kwestie związane z gospodarką ściekową. Cyfrowe rejestry pozwalają urzędom szybko weryfikować dane, a kary za uchybienia mogą być bardzo dotkliwe.
REKLAMA
Kontrole pieców i kotłowni pod lupą samorządów
W związku z obowiązującymi uchwałami antysmogowymi gminy prowadzą wzmożone kontrole domowych instalacji grzewczych. Straż miejska oraz upoważnieni pracownicy urzędów sprawdzają, czy używane są dozwolone paliwa oraz czy stare piece zostały wymienione w terminach określonych lokalnie.
Podczas kontroli możliwe jest pobranie próbki popiołu do badań laboratoryjnych. W przypadku wykrycia spalania odpadów lub niedozwolonych materiałów właściciel może otrzymać mandat liczony w tysiącach złotych. Coraz częściej do wytypowania nieruchomości wykorzystywane są również drony analizujące skład dymu.
Świadectwo energetyczne – dokument, którego brak może wstrzymać sprzedaż
W 2026 roku świadectwo charakterystyki energetycznej stało się dokumentem kluczowym przy obrocie nieruchomościami. Jest obowiązkowe przy sprzedaży oraz wynajmie lokalu. Brak świadectwa może uniemożliwić finalizację transakcji u notariusza.
REKLAMA
Dane o dokumentach trafiają do centralnego rejestru, co umożliwia ich szybką weryfikację. W razie kontroli nadzoru budowlanego brak świadectwa może skutkować grzywną. Problemy mogą pojawić się również przy zawieraniu umowy ubezpieczenia nieruchomości.
Obowiązkowe przeglądy kominowe i gazowe
Właściciele domów jednorodzinnych oraz zarządcy budynków wielorodzinnych muszą co najmniej raz w roku przeprowadzać przegląd przewodów kominowych i wentylacyjnych. Kontrole te są dokumentowane w systemie elektronicznym.
Brak aktualnego protokołu może zostać wykryty podczas wizyty urzędników. Co więcej, w razie pożaru lub zatrucia tlenkiem węgla ubezpieczyciel może odmówić wypłaty odszkodowania, jeśli przegląd nie został wykonany. W przypadku instalacji gazowej zaniedbania mogą doprowadzić nawet do odcięcia dostaw paliwa.
REKLAMA
Szamba i przydomowe oczyszczalnie – rachunki nawet z dwóch lat
Gminy kontrolują także właścicieli nieruchomości niepodłączonych do sieci kanalizacyjnej. Urzędnicy mają prawo zażądać umów na wywóz nieczystości oraz dowodów potwierdzających regularne opróżnianie zbiorników – nawet z ostatnich dwóch lat.
Jeśli ilość odebranych ścieków nie odpowiada zużyciu wody, wszczynane jest postępowanie administracyjne. W poważniejszych przypadkach kary mogą sięgać kilkunastu tysięcy złotych.
Abonament RTV – kontrola bez wejścia do mieszkania
Kontrolerzy Poczty Polskiej nadal sprawdzają obowiązek rejestracji odbiorników radiowych i telewizyjnych. Bez zgody mieszkańca nie mogą wejść do lokalu, jednak sporządzony protokół może być podstawą do nałożenia sankcji.
REKLAMA
Kara za brak rejestracji wynosi trzydziestokrotność miesięcznej opłaty abonamentowej.
Jak przygotować się na kontrolę?
Aby uniknąć problemów, warto wcześniej uporządkować dokumentację. Właściciel nieruchomości powinien posiadać:
- aktualne świadectwo charakterystyki energetycznej,
- protokoły przeglądów kominiarskich i gazowych,
- umowy oraz rachunki za wywóz nieczystości,
- dokumenty potwierdzające legalne źródło ogrzewania.
Osoba przeprowadzająca kontrolę ma obowiązek okazać legitymację służbową oraz pisemne upoważnienie. W razie wątpliwości można skontaktować się bezpośrednio z urzędem, który delegował kontrolera.
REKLAMA
2026 rokiem wzmożonych kontroli
Cyfryzacja rejestrów oraz zaostrzenie egzekwowania przepisów sprawiają, że wykrycie nieprawidłowości jest dziś znacznie łatwiejsze niż wcześniej. Zaniedbania mogą oznaczać poważne konsekwencje finansowe, dlatego lepiej upewnić się zawczasu, że wszystkie obowiązki zostały dopełnione.
