Przygotowywany projekt nowego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przewiduje modyfikację zasad lokalizowania miejsc do gromadzenia odpadów na działkach budowlanych.
Dotychczasowe przepisy z 2002 roku nakazują zachowanie co najmniej 3 metrów od granicy działki oraz 10 metrów od okien i drzwi pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, wyłączając jednak z tych wymogów zabudowę jednorodzinną, zagrodową oraz rekreacji indywidualnej.
W nowoprojektowanym § 20 zrezygnowano z tego ogólnego wyjątku, co oznacza, że podstawowe odległości obejmą również nowo zagospodarowywane działki jednorodzinne. Dokument ma zastąpić obecne rozporządzenie, które zachowuje moc prawną do 20 września 2026 roku. Do połowy września nowe regulacje nie zostały jeszcze oficjalnie opublikowane w Dzienniku Ustaw i pozostają na etapie projektu legislacyjnego.
Projektowane przepisy nie oznaczają konieczności natychmiastowej rozbiórki istniejących wiat śmietnikowych ani przesuwania dotychczas legalnie usytuowanych pojemników. W procesie inwestycyjnym zastosowanie znajdą uchwalone już przepisy przejściowe, które weszły w życie 2 września 2026 roku i pozwalają w określonych okolicznościach stosować dotychczasowe regulacje przez okres 18 miesięcy od 20 września.
Wyjątki od zasady trzech metrów i ograniczenia wynikające z prawa sąsiedzkiego
Projekt rozporządzenia dopuszcza odstępstwa od wymogu zachowania 3 metrów od granicy gruntu. Zgodnie z projektowanymi przepisami odległość ta nie będzie wymagana, jeżeli miejsce do gromadzenia odpadów styka się bezpośrednio z analogicznym obiektem znajdującym się po drugiej stronie granicy na działce sąsiedniej.
Ograniczenie 3 metrów nie znajdzie zastosowania również w odniesieniu do granic przylegających do dróg, terenów przeznaczonych pod inwestycje drogowe i kolejowe oraz publicznie dostępnych placów, co umożliwi lokalizowanie wiat bezpośrednio przy ogrodzeniu od strony ulicy. Ponadto projekt nakłada obowiązek zachowania minimum 10 metrów odległości od placów zabaw dla dzieci oraz boisk rekreacyjnych.
Niezależnie od wymogów techniczno-budowlanych usytuowanie punktu zbiórki odpadów podlega rygorom Kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 144 właściciel gruntu ma obowiązek powstrzymywać się od immisji zakłócających korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę. Dotyczy to między innymi nadmiernego, uciążliwego zapachu ze źle utrzymywanych pojemników czy zaśmiecania terenu przyległego. Naruszenie tych norm może skutkować wystąpieniem przez sąsiada z roszczeniem cywilnoprawnym o zaniechanie działań wywołujących uciążliwości.