Wpisująca się w reformę planowania przestrzennego ustawa podpisana przez Prezydenta w czerwcu 2026 roku przesunęła ostateczny termin uchwalenia gminnych planów ogólnych z 30 czerwca na 31 sierpnia 2026 roku.
Decyzja ta stanowi trzecie już odroczenie wymogów nakładanych na samorządy i wynika z bardzo wolnego tempa wdrażania nowych regulacji przez samorządy. Wiosną 2026 roku na ponad 2400 gmin w Polsce plan ogólny posiadało zaledwie 31 samorządów, podczas gdy blisko 40 procent z nich nie wyłoniło nawet wykonawców dokumentacji.
Wydłużenie okresu przejściowego daje właścicielom gruntów czas na wystąpienie o decyzję o warunkach zabudowy na dotychczasowych zasadach, zanim wydawanie takich rozstrzygnięć w gminach bez uchwalonego planu ogólnego zostanie całkowicie wstrzymane.
Zmiana przepisów dla wnioskodawców oraz zawieszenie kar dla gmin
Nowelizacja przepisów ograniczyła krąg podmiotów uprawnionych do ubiegania się o wydanie warunków zabudowy. Wnioski mogą składać wyłącznie właściciele nieruchomości lub osoby posiadające inny tytuł prawny do dysponowania działką na cele budowlane, co wykluczyło dotychczasową praktykę składania zapytania przez potencjalnych inwestorów przed nabyciem terenu.
Przepisy zawiesiły również do 31 grudnia 2026 roku kary finansowe w wysokości 500 zł dziennie nałożone na gminy za przekroczenie 90-dniowego terminu rozpatrywania wniosków.
Dla zachowania szansy na uzyskanie decyzji według dotychczasowych zasad kluczowe pozostaje formalne wszczęcie postępowania przed upływem sierpnia, co wymaga uprzedniego zgromadzenia niezbędnej dokumentacji geodezyjnej i prawnej.