Wstrzymanie realizacji transakcji, czasowa blokada konkretnej kwoty lub odcięcie dostępu do całego rachunku bankowego bezpośrednio po wysłaniu przelewu nie musi wynikać z awarii systemu informatycznego.
Polskie ustawodawstwo przyznaje instytucjom finansowym oraz organom państwowym instrumenty pozwalające na zamrożenie operacji w ściśle określonych sytuacjach procesowych i bezpieczeństwa. Wbrew powszechnym opiniom nie istnieje jednolity próg kwotowy, którego przekroczenie automatycznie skutkuje zablokowaniem rachunku. Ustawa o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu nakłada na banki wymóg raportowania transakcji ponadprogowych powyżej równowartości 15 tys. euro do Generalnego Inspektora Informacji Finansowej, jednak sam transfer nie oznacza natychmiastowego zatrzymania operacji. Analizie podlega całokształt zachowań na koncie, w tym nietypowy profil odbiorcy, nagły transfer środków otrzymanych chwilę wcześniej lub seria przelewów odbiegających od dotychczasowej historii klienta.
Podstawowym mechanizmem interwencyjnym instytucji finansowej jest art. 106a Prawa bankowego, zezwalający bankowi na samodzielną blokadę środków do wysokości kwoty objętej uzasadnionym podejrzeniem popełnienia przestępstwa na okres do 72 godzin. W tym terminie zawiadomiony prokurator może wydać postanowienie o wstrzymaniu transakcji lub zajęciu środków na czas do 6 miesięcy, z opcją przedłużenia o kolejne pół roku, na co klientowi przysługuje zażalenie do sądu.
W trybie przepisów AML zawiadomienie GIIF skutkuje powstrzymaniem operacji przez bank na 24 godziny, a sam Generalny Inspektor może zażądać blokady na 96 godzin przed skierowaniem sprawy do organów ścigania. Z kolei ustawa o usługach płatniczych umożliwia natychmiastowe zablokowanie samego instrumentu płatniczego, czyli karty lub dostępu do aplikacji, w razie podejrzeń o próbę dokonania nieautoryzowanej płatności, co nie jest tożsame z prawnym zamrożeniem pieniędzy na rachunku.
System STIR dla firm, zajęcia komornicze i zasady postępowania klienta
Odrębne, rygorystyczne regulacje dotyczą przedsiębiorców w ramach systemu STIR. Szef Krajowej Administracji Skarbowej może zażądać blokady konta firmowego podmiotu kwalifikowanego na 72 godziny, jeżeli analiza ryzyka wskazuje na zagrożenie wyłudzeniami skarbowymi. Blokada ta może zostać wydłużona maksymalnie do 3 miesięcy przy ryzyku niewykonania zobowiązań podatkowych przekraczających równowartość 10 tys. euro, z prawem wnioskowania o zwolnienie części środków na pensje pracowników, alimenty czy uregulowanie podatków.
Częstą przyczyną blokady tuż po transakcji bywa również zbieżność czasowa z realizacją elektronicznego zajęcia komorniczego lub administracyjnego. W przypadku prywatnych kont osób fizycznych zajęciu nie podlega miesięczna kwota wolna w wysokości 75 proc. minimalnego wynagrodzenia, która przy płacy minimalnej wynoszącej 4806 zł brutto od 1 stycznia 2026 roku daje 3604,50 zł, chyba że postępowanie dotyczy roszczeń alimentacyjnych podlegających innym rygorom.
W razie nagłego braku dostępu do środków należy w pierwszej kolejności zweryfikować status transakcji w bankowości elektronicznej i ustalić, czy zablokowano kartę, logowanie, czy konkretną sumę na koncie. Kontakt z infolinią banku powinien odbywać się wyłącznie za pośrednictwem oficjalnych numerów, unikając linków i telefonów przesyłanych w wiadomościach SMS pod pretekstem weryfikacji. Na prośbę instytucji finansowej należy przedłożyć dokumentację potwierdzającą legalne źródło i cel transakcji, taką jak faktury, akty notarialne lub umowy cywilnoprawne. Gdy blokadę nałożono na podstawie decyzji prokuratorskiej, komorniczej lub skarbowej, pracownicy banku nie mają uprawnień do jej uchylenia, a wszelkie wnioski, zażalenia i odwołania należy kierować bezpośrednio do organu prowadzącego dane postępowanie.