Od 1 stycznia 2026 roku w Unii Europejskiej, w tym również w Polsce, obowiązuje zakaz wprowadzania do obrotu domowych lodówek, chłodziarek oraz zamrażarek zawierających fluorowane gazy cieplarniane.
Regulacja wynika bezpośrednio z załącznika IV do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE 2024/573 z 7 lutego 2024 roku w sprawie fluorowanych gazów cieplarnianych. Wyjątek od tej zasady dopuszczono wyłącznie w sytuacjach, gdy zastosowanie określonego gazu jest konieczne ze względów bezpieczeństwa w miejscu eksploatacji urządzenia.
Nowe przepisy stanowią kontynuację polityki klimatycznej zapoczątkowanej ograniczeniami z 2015 roku, kiedy zakazano wprowadzania do obrotu domowego sprzętu chłodniczego z czynnikami HFC o współczynniku ocieplenia globalnego (GWP) wynoszącym co najmniej 150.
Nowe regulacje odnoszą się wyłącznie do etapu wprowadzania produktów na rynek, co oznacza pierwsze dostarczenie towaru przez producentów lub importerów. Przepisy nie nakładają na konsumentów obowiązku wymiany sprawnych, dotychczas zakupionych lodówek ani nie ustalają terminu, po którym użytkowanie starszego sprzętu w mieszkaniach stanie się nielegalne.
Zasady serwisowania starszych modeli i obowiązki przy utylizacji elektroodpadów
Właściciele dotychczas eksploatowanych chłodziarek i zamrażarek mogą nadal zlecać ich naprawę. Unijne rozporządzenie dopuszcza dostarczanie części zamiennych do serwisowania funkcjonującego sprzętu pod warunkiem, że prace techniczne nie doprowadzą do zwiększenia wydajności instalacji, powiększenia ilości zawartego w niej czynnika ani zastąpienia go substancją o wyższym wskaźniku GWP. Ponadto rynek w dużej mierze dostosował się do tych wymogów wcześniej, stosując w urządzeniach domowych czynnik R600a (izobutan), który jako węglowodór nie podlega zakazom dotyczącym gazów fluorowanych.
W przypadku wycofania wyeksploatowanego urządzenia z użytku zastosowanie znajdują przepisy ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym. Lodówki oraz zamrażarki zawierają substancje wymagające specjalistycznego odzysku, dlatego zabronione jest umieszczanie ich w kontenerach komunalnych lub wystawianie przy altanach śmietnikowych w ramach zbiórek gabarytów, co potwierdzają wytyczne miejskie m.in. w Warszawie z czerwca 2026 roku. Na mocy art. 37 ustawy podmiot dostarczający nowy sprzęt AGD do gospodarstwa domowego ma prawny obowiązek nieodpłatnego odebrania zużytego urządzenia tego samego rodzaju w miejscu dostawy.