
Polska Fundacja Narodowa, której likwidację przed wyborami zapowiadali politycy Koalicji Obywatelskiej, nadal prowadzi bieżącą działalność po przeprowadzeniu zmian w składzie zarządu. Z ustaleń portalu Zero.pl wynika, że od początku 2024 roku instytucja otrzymała od swoich fundatorów łącznie 77,5 mln zł.
Głównymi podmiotami przekazującymi środki w ostatnim czasie były Orlen, KGHM oraz Polska Grupa Zbrojeniowa. Tylko w 2026 roku Orlen przelał na konto fundacji 9,5 mln zł, realizując również zobowiązania przejęte po fuzjach z PGNiG i Grupą Lotos na podstawie umowy obowiązującej do końca 2026 roku, co podniosło łączną sumę wpłat tej spółki paliwowej od początku istnienia PFN do kwoty 69,5 mln zł.
Powołana w listopadzie 2016 roku przez ówczesną premier Beatę Szydło organizacja, nadzorowana przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, nie korzysta bezpośrednio ze środków budżetowych, lecz opiera swoje funkcjonowanie na wpłatach spółek z udziałem Skarbu Państwa. W latach 2017–2022 jej budżet wahał się od 38 mln zł w 2022 roku do 115 mln zł w roku 2019, osiągając w tym okresie łącznie 471 mln zł. Wcześniejsza kontrola Najwyższej Izby Kontroli z 2018 roku dotycząca lat 2015–2017 wykazała u fundatorów wydatki rzędu ponad 1,5 mld zł na sponsoring, doradztwo i media przy jednoczesnym braku procedur nadzoru nad dotowaną fundacją.
Spory sądowe ze spółkami Skarbu Państwa i bieżące projekty statutowe
Część państwowych przedsiębiorstw wstrzymała dalsze finansowanie organizacji, kwestionując zasadność ponoszenia kolejnych wydatków. Spółka Enea wystąpiła na drogę sądową, domagając się zwrotu 35 mln zł przekazanych PFN w przeszłości, z kolei Grupa Azoty złożyła w prokuraturze zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa w związku z funkcjonowaniem fundacji i transferem kapitału. Wpłaty zamroziły również Tauron, PGE, PKP oraz Giełda Papierów Wartościowych.
Równolegle fundacja kontynuuje realizację projektów wizerunkowych i kulturalnych. Ostatnio wsparła przygotowanie raportu pod kierownictwem prof. Barbary Mróz-Gorgoń, byłej rządowej pełnomocniczki ds. promocji Polski, przyznając później brak naukowej ewaluacji tej publikacji. Ponadto PFN reprezentowała kraj na targach branży spożywczej w Barcelonie, zorganizowała festiwal Break in Classic i zaangażowała się w ustanowienie Nagrody Literackiej im. Czesława Miłosza w ramach Festiwalu Morze Literatury.
Jak przekazał portalowi Zero.pl obecny prezes PFN Maciej Szudek, plany na 2026 rok obejmują organizację zagranicznych edycji Unsound Festival w Berlinie, Londynie i Nowym Jorku, obchody Roku Andrzeja Wajdy, program stypendialny dla muzyków klasycznych oraz wzniesienie pomnika Marii Skłodowskiej-Curie w Lizbonie.
