Główny Urząd Statystyczny (GUS) prowadzi terenowe Badanie Budżetów Gospodarstw Domowych (BBGD), do którego gospodarstwa są wybierane drogą losową. Pierwszy kontakt z wytypowanymi mieszkańcami odbywa się bez wcześniejszego uprzedzenia, bezpośrednio w miejscu ich zamieszkania.
Wizyta ankietera ma na celu pozyskanie danych dotyczących miesięcznych wydatków i struktury przychodów danej rodziny. Osoba realizująca badanie ma obowiązek wylegitymowania się oficjalnym identyfikatorem oraz przekazania wizytówki. Po wyrażeniu zgody na współpracę obywatel wybiera jedną z dostępnych form partycypacji, obejmujących wywiad telefoniczny, samodzielne uzupełnianie papierowej lub internetowej książeczki budżetowej, bądź gromadzenie wszystkich paragonów zakupowych przez pełny miesiąc w dedykowanej kopercie z logotypem urzędu.
Transakcje nieudokumentowane paragonem podlegają ręcznemu wpisowi z wyszczególnieniem kwoty i typu towaru. Weryfikacja procesu odbywa się poprzez telefoniczne rozmowy kontrolne w trakcie trwania pomiaru oraz ponowną wizytę w celu odbioru dokumentacji.
Ze względu na ryzyko oszustw konieczne jest każdorazowe sprawdzanie tożsamości osób podających się za pracowników statystyki publicznej przed udostępnieniem informacji finansowych. Weryfikację realizuje się poprzez wpisanie imienia, nazwiska oraz numeru legitymacji ankietera w bazie danych dostępnej na stronie internetowej badania-ankietowe.stat.gov.pl, za pośrednictwem ogólnej infolinii statystycznej GUS lub w urzędzie statystycznym właściwym dla danego województwa. Kluczowym kryterium bezpieczeństwa jest rodzaj zadawanych pytań. Cechą dystynktywną oficjalnego badania jest całkowity brak ofert komercyjnych oraz kategoryczny zakaz żądania danych dostępowych do bankowości elektronicznej, numerów kart płatniczych czy kodów autoryzacyjnych, co przy próbie wyłudzenia stanowi podstawę do natychmiastowego zerwania kontaktu i powiadomienia organów ścigania.
Cel społeczno-gospodarczy badania
Zgromadzona w kopertach dokumentacja fiskalna nie służy celom kontroli podatkowej, lecz stanowi kluczowy materiał analityczny wykorzystywany przy kluczowych procesach decyzyjnych w państwie. Dane pozyskiwane z paragonów są bezpośrednio stosowane do precyzyjnego ustalania wag w koszyku zakupowym służącym do wyliczania wskaźnika inflacji oraz przy określaniu poziomu minimalnego wynagrodzenia za pracę.
Wyniki analiz determinują również decyzje samorządowe, stanowiąc podstawę do kalkulacji gminnych stawek opłat za zagospodarowanie odpadów komunalnych. Dodatkowo informacje te są niezbędne do obliczania oficjalnych wskaźników ubóstwa ekonomicznego, projektowania polityki społecznej oraz tworzenia modeli symulacyjnych badających skutki modyfikacji systemów podatkowych. W tekście źródłowym nie odnotowano bezpośrednich, oryginalnych cytatów przedstawicieli kierownictwa Głównego Urzędu Statystycznego ani organów nadzorczych.